Koszyk 0
Opis:
Ubiegłoroczna kandydatka do Literackiej Nagrody Nobla Herta Müller (ur. 1953) to jedna z najwybitniejszych postaci współczesnej literatury niemieckiej. Urodzona w rumuńskim Banacie Niemka, spędziła dzieciństwo i młodość w kraju komunistycznej dyktatury. Tam rozpoczęła się jej kariera literacka, szybko przerwana zakazem publikacji. Prześladowana przez władzę, wyemigrowała do Niemiec, gdzie do dziś mieszka i tworzy. Zdobyła uznanie na arenie międzynarodowej ... o czym świadczą liczne przekłady oraz nagrody, w tym Impac Dublin Literary Award za powieść "Sercątko". Opublikowana w 1994 roku powieść "Sercątko" ("Herztier") to obraz z życia Rumunii w czasach reżimu Ceausescu. Jej główny wątek stanowią losy czwórki studentów – narratorki, Georga, Edgara i Kurta - których zbliża do siebie samobójcza śmierć Loli, koleżanki z akademika. Ich przyjaźń przyjmuje z konieczności tajny charakter – są bowiem śledzeni, ich rzeczy przeszukiwane, listy – konspiracyjnie obwiązywane włosem – kontrolowane. Wiersze, notatki pamiętniki trzymają z dala od miejsca zamieszkania, w sekretnych kryjówkach. Niebawem rozpoczynają się przesłuchania. Kapitan służby bezpieczeństwa Pjele psychicznie i fizycznie pastwi się nad rzekomymi wywrotowcami. Prześladowania jeszcze bardziej wzmacniają emocjonalną więź czwórki. Ich przyjaźń jest pancerzem ochronnym, oazą normalności w świecie, w którym dyktatura wypacza relacje międzyludzkie. Studenci wyrywający się z wsi i prowincjonalnych miasteczek w poszukiwaniu lepszego życia, robotnicy wytwarzający "drewniane melony" i "blaszane owce" – nędzne namiastki produktów, chłopi żyjący z przemytu, kradzieży i wyjazdowego handlu – wszyscy trwają w oczekiwaniu na śmierć dyktatora. Wielu podejmuje próby ucieczki za granicę, znaczna z nich część przy tym ginie. Nędza i strach o własne życie wypacza relacje międzyludzkie, nawet najbliżsi współpracują z policją i tajnymi służbami, nikomu nie sposób zaufać. "Sercątko" to opowieść o przyjaźni wystawionej na najcięższą próbę, o strachu, od którego nie ma uwolnienia. Narratorka, której podobnie jak Edgarowi, udaje się na koniec wyjechać do wolnych Niemiec, wciąż czuje bliskość swojego prześladowcy Pjele - nie tylko za sprawą przychodzących listów z pogróżkami. Jest ciągle obecny "pod czaszką", złowrogo czai się w zakamarkach duszy. Müller podejmuje pytania najważniejsze: o prawdę i kłamstwo, szczerość i zdradę, o moralność zniewolonych jednostek, o wartość życia i "powszedniość" śmierci. "Sercątko" można odczytać jako apel o upamiętnienie zbrodni Securitate – to wymiar historyczny książki. Ale jest też inna, intymna strona powieści, którą budują reminiscencje z dzieciństwa – bolesne poznawanie świata i jego reguł. Książka napisana jest fascynującym językiem. Bezpośredni i surowy niczym w raporcie, jest zarazem poetycki: z pełną dyscypliny metaforyką, rytmem , specyficzną symboliką. Müller nie bawi się materią słowa , nazywa [rzeczy] po imieniu, bez tkliwości, z bystrością znakomitego obserwatora, z wiarygodnością uczestnika i tragizmem ofiary. Opracowała Verena Majchrowska "Müller opowiada o codzienności totalitaryzmu, stwarzając niezwykle sugestywny język zbliżony do magicznego realizmu, stanowiący jego specjalną odmianę, pozbawioną niewinności i wszelkich złudzeń łagodzących ból. Ta książka rani, pokazuje otchłanie ukryte w zwykłych słowach, gestach i otaczających nas rzeczach. I wzywa do patrzenia, myślenia, dawania świadectwa". Katarzyna Leszczyńska, "Tygodnik Powszechny" "Pierwsza na polskim rynku powieść Herty Müller to prawdziwe arcydzieło". Michał Witkowski, "Gazeta Wyborcza" "'Sercątko' to podróż po komunistycznej Rumunii – duszna, opowiedziana mocnymi słowami wyprawa do piekieł". "Frankfurter Allgemeine Zeitung" "Piękna w swej szorstkości i niemal bezwzględna, nieugięta i czysta w swej kompozycji – taka jest poetyka Herty Müller". "Frankfurter Rundschau" Czytaj dalej >> << Zwiń
  • Czarne
  • miękka
Mniej Więcej
  • Herta Muller
  • 2009
  • 2
  • 214
  • 195
  • 125
  • 978-83-7536-1-51-3
  • 9788375361513
  • Y1655

Recenzje czytelników

Przyjaźń w czasach totalitaryzmu

Ocena:
Autor:
Data:
Laureatka Nagrody Nobla z 2009 r. kreśli w swej powieści przerażający obraz życia w Rumuni za dyktatury Ceauşescu. Fabuła w dużej mierze oparta jest na jej osobistej historii. Główna bohaterka, podobnie jak ona, urodziła i wychowała się na wsi, studiowała germanistykę, została tłumaczką w fabryce maszyn, a po wyrzuceniu z pracy dorabiała ucząc dzieci niemieckiego.
Właściwie, jej życiorys można by uznać za przeciętny przebieg kariery zawodowej zwykłej Europejki, gdyby nie fakt ... że każdy jej ruch był dokładnie obserwowany przez tajna rumuńską policję, która wkraczała do akcji za każdym razem, kiedy chociaż odrobinę zbaczała z drogi, jaką przeciętnemu rumuńskiemu obywatelowi nakreślił towarzysz Ceauşescu.
Securitate szczególnie uważniej zaczęło się jej przyglądać, gdy po samobójczej śmierci koleżanki, zaprzyjaźniła się z trzema studentami, podobnie jak ona, niemieckiego pochodzenia. W czwórkę lżej było znosić nieznośny i niebezpieczny reżim. Przyjaźń dawała im namiastkę wolności. Ale niestety totalitaryzm nie oszczędza nikogo i niczego. Uporczywe wezwania na policję i przesłuchania, szykany oraz upokorzenia w pracy, do której zostali przymusowo po studiach przydzieleni, sprawiły, że dwójka z nich załamała się psychicznie.

To książka o zbrodniczej, niszczycielskiej sile systemów totalitarnych, które zabijają w ludziach, to co ludzkie, czyniąc z nich zwierzęta, kierujące najniższymi instynktami. Z satysfakcją zabijają namiastki ludzkich uczuć i odruchów, uznając je (i słusznie) za śmiertelnie niebezpieczne dla systemu. Strach o własne życie zasiane raz w człowieku zostaje z nim niestety na zawsze, o czym przekonała się bohaterka „Sercątka”. Nawet po ucieczce do Niemiec ciągle czuła na plecach baczne oko przesłuchującego go policjanta Pejle, a na szyi czuła śmierdzący oddech jego psa.

Powieść pisana jest poetycką prozą, bliską estetyce magicznego realizmu. Niezwykłe skojarzenia, metafory, porównania, wyrastają jedne z drugich, tworzą niemal szkatułkowa konstrukcję. Niektóre obrazy i słowa powracają jak refreny, nadając powieści swoisty rytm. Poetycki język kontrastuje z okrucieństwem wydarzeń, które musi opisywać. Mroczne, ciemne obrazy, kreowane przez Müller sprawiają, że opisywany przez nią świat wydaje się czytelnikowi niemal nie do zniesienia. Kreowane przez nią wizje przerażają i odstraszają, ale na pewno mówią więcej o systemie totalitarnym niż niejedna historyczna rozprawa.
Czytaj dalej >> << Zwiń
Czy ta recenzja była przydatna?

Dodaj recenzję

Dołącz do grona naszych recenzentów. Dziel się z innymi miłośnikami książek wrażeniami z lektury. Cenimy wszystkie opinie naszych czytelników, stąd też w podziękowaniu za każdą opublikowaną recenzję proponujemy rabat - 5% na kolejne zakupy ...

Jak to działa?

Wyszukujesz książkę, którą chcesz się podzielić z innymi czytelnikami.
Piszesz recenzję. Logujesz się.
Możesz napisać kilka słów o sobie i wgrać swoje zdjęcie albo wybrać ilustrację z bazy awatarów.
Twoja recenzja czeka na akceptacje i publikację.
Po jej zatwierdzeniu:
a) otrzymasz w ciągu 24 godzin 5% kod rabatowy na kolejne zakupy.
- Rabat nie obejmuje podręczników.
- Kod rabatowy jest ważny miesiąc. Należy użyć go w czasie składania zamówienia.
b) dołączasz do grona recenzentów.

Więcej Zwiń

Twoja ocena

Zostaną nagrodzone najciekawsze wypowiedzi świąteczne w formie polecenia książki na prezent połączonego ze wspomnieniem świąt dzieciństwa, refleksją, dedykacją.