Koszyk 0

Książeczki do zadań specjalnych, czyli jak rozmawiać z dzieckiem na trudne tematy

Istnieją tematy, na które rodzice nie chcą bądź nie potrafią rozmawiać ze swoimi dziećmi. Powodów jest wiele – poruszane w nich kwestie są uznawane za zbyt trudne, a niekiedy nawet wstydliwe. Tymczasem nasze pociechy nie znają pojęcia tabu, funkcjonującego w świecie dorosłych. Pragną zdobywać wiedzę o otaczającej je rzeczywistości i jest to zjawiskiem zupełnie naturalnym. Jak rozmawiać z dzieckiem na kłopotliwe (według nas) tematy? Z pomocą przychodzą ilustrowane książki do zadań specjalnych!

Dlaczego warto?

W naszej kulturze powszechna jest praktyka omijania tematów uznawanych z różnych powodów za trudne. Dorośli często uważają, że dzieci są nieświadome otaczającej je rzeczywistości. „Jesteś jeszcze za mały”, „i tak nic nie zrozumiesz”, „to są sprawy dorosłych” – każdy z nas z pewnością nieraz usłyszał to w dzieciństwie. Problem ten odzwierciedla także literatura dla najmłodszych. Dziecięcy odbiorca bywa infantylizowany – książeczki poruszają najczęściej albo tematy błahe, albo ładne, miłe i dobrze wyglądające na obrazkach, nierzadko przedstawiając wyidealizowaną wizję świata. Zazwyczaj pełnią też funkcję historii z morałem, upominając maluchy: „jak zrobisz źle, to spotka Cię kara”.

Tymczasem dzieci wiedzą i rozumieją więcej niż myślimy... Są uważnymi obserwatorami rzeczywistości. Dostrzegają przecież różnice anatomiczne w budowie dziewczynek i chłopców, są zainteresowane własnym ciałem i fizjologią. Przyglądają się zachowaniom dorosłych, będąc niekiedy świadkami czułości, kłótni, a może nawet przemocy. Dodatkowo wszystkie „trudne tematy” są stałym elementem współczesnej kultury. Telewizja, reklamy, bilbordy – codziennie jesteśmy bombardowani choćby cielesnością czy seksualnością i możemy być pewni, że widzą to także dzieci, że docierają do nich przeróżne sygnały.

Z tego wszystkiego maluchy, nieco niezgrabnie i nieporadnie, tworzą własną wizję rzeczywistości. Potrzebują jednak naszego wsparcia w porządkowaniu wiedzy o świecie. Lepiej, aby dziecko zdobyło informacje na nurtujący je temat od rodziców niż tworzyło mylne obrazy pojęć, choćby na podstawie rozmów z rówieśnikami. Odpowiedzią na tego typu potrzeby są ilustrowane książki na „trudne tematy”. Jeszcze niedawno były rzadkością na księgarnianych półkach i wzbudzały mnóstwo kontrowersji, obecnie jednak cieszą się rosnącą popularnością. Pojawia się coraz więcej tytułów odpowiednich dla dzieci w różnym wieku. Wśród wielu nadal budzą oburzenie i niesmak, ale są potrzebne i naprawdę pomocne w wyjaśnianiu dziecku różnych spraw. Jedno jest pewne – kiedy nasza pociecha zadaje pytania, to znaczy, że rozmowa jest konieczna, bo maluch zaczął już układać jakiś obraz w swojej główce. Książeczki pomogą dostarczyć konkretnej wiedzy, która pozwoli mu lepiej funkcjonować w świecie.

Dlaczego jeszcze warto zainteresować się tego typu literaturą? Pozwala ona wykroczyć poza ramy stereotypowego myślenia, choćby na temat podziału zabaw i zabawek dziecięcych czy kolorów zarezerwowanych dla określonej płci. Kolejnym plusem jest pomoc w budowaniu właściwej relacji z dzieckiem – opartej na zaufaniu, szczerości i otwartości.

Nie oznacza to oczywiście, że powinniśmy wyrzucić wszystkie tradycyjne bajki i zastąpić je nową literaturą. Chodzi raczej o to, aby wśród nich znalazły się też inne. Być może dziecko nie będzie nimi zainteresowane, a może zainteresuje się w odpowiednim dla niego momencie.

Jakie tematy poruszają?

Kupa, narządy płciowe, gender, śmierć, depresja… Jak się okazuje, trudnych tematów jest więcej niż nam dorosłym się wydaje. Najczęściej poruszany w książeczkach temat stanowi śmierć. Niektóre pozycje podchodzą do tej kwestii nieco z przymrużeniem oka, inne natomiast są naprawdę pięknymi, wzruszającymi opowieściami i w delikatny sposób tłumaczą dziecku czym jest umieranie. Pełnią też funkcję terapeutyczną w przypadku maluchów, które straciły kogoś bliskiego.

Mała książka o śmierci: Pernilla Stalfelt jest ekspertką od trudnych tematów. Ta szwedzka autorka stworzyła wiele książeczek, poruszających różne problematyczne kwestie. Czego dowiemy się z „Małej książeczki o śmierci”? Na przykład tego, jak wygląda martwy człowiek i jego pogrzeb oraz tego, że wszystkie żywe istoty muszą kiedyś umrzeć. Stalfelt zastanawia się również, co dzieje się z nami po śmierci. Co ważne, książki tej autorki powstają na podstawie rozmów z dziećmi, są przez nie inspirowane, więc tym bardziej im bliskie.

Czy umiesz gwizdać, Joanno?: to także propozycja ze Szwecji. Historia opowiadana z perspektywy małego chłopca, który pomaga przyjacielowi doświadczyć tego, jak to jest mieć dziadka. W tym celu udają się do domu starości. Książka pełna ciepła, serdeczności i wzruszających momentów. Subtelnie porusza zagadnienia takie jak starość, śmierć, pożegnanie, przyjaźń i bliskość.

Żegnaj, panie Muffinie: również ta książka w sposób delikatny dotyka problemu śmierci i przemijania. Pan Muffin – stara świnka morska – rozmyśla o swoim życiu.

Jesień liścia Jasia: liść Jaś zmienia się wraz z kolejnymi porami roku, by wreszcie odejść, spadając na ziemię. Niezwykle obrazowe podejście do tematu przemijania, opowieść o życiu i śmierci pełna pięknych emocji.

Czy tata płacze: to książeczka, która porusza problem żałoby po stracie najbliższych. Autorka przytacza w niej wiele rozmów ze swoim pięcioletnim synem po śmierci jego taty, który zmarł na raka.

Niebo za domem: to również historia o dziecku przechodzącym przez proces żałoby po stracie rodzica. Bohater, mały chłopiec, nie może pogodzić się ze śmiercią mamy.

Niezwykle popularny ostatnio temat to także sprawy związane z płciowością i fizjologią. Czym różni się ciało kobiety od ciała mężczyzny? Skąd biorą się dzieci? Co to jest kupa? Na te i wiele pokrewnych pytań odpowiedzi znajdziemy w książkach takich jak:

Mała książka o kupie: kolejna propozycja od Pernilli Stalfelt. Jak wskazuje sam tytuł, znajdziemy w niej wszystko o kupie – jej kształtach, rozmiarach, zapachach – zjawiskach pokrewnych. Ta pozycja jednych brzydzi i szokuje, innych zachwyca podejściem do tematu.

Wielka księga cipek i Wielka księga siusiaków: to książki, które wzbudziły mnóstwo kontrowersji już samymi okładkami. A co znajdziemy w środku? Poruszają w sposób bezpośredni wiele problemów związanych z dojrzewaniem i seksualnością. Miesiączka, masturbacja, seks – tu naprawdę nie ma tematów tabu.

Hasło na czasie to również gender. Przełamywanie stereotypowego myślenia na temat ról społecznych, tego co wypada chłopcom, a co dziewczynkom, czym mogą się bawić, jak ubierać – wszystko to znajdziemy w książeczkach, takich jak:

Igor i lalki: Igor czuje się źle, bo – chociaż uwielbia grać w piłkę z chłopcami – chciałby też bawić się lalkami razem z dziewczynkami. Boi się jednak do tego przyznać, bo nie wie, jak na to zareagują jego koledzy i koleżanki z przedszkola. Jak kończy się ta historia? Czy chłopcy mogą bawić się tak, jak dziewczynki i odwrotnie? Czym jest tolerancja? Książka warta uwagi.

Zuza: seria książeczek o przygodach niesfornej Zuzy i Maksa. Ich autor, Thierry Lenain, w sposób niezwykle humorystyczny pokazuje, jak dzieci odkrywają swoją płciowość, jak postrzegają różnice płciowe i związane z nimi role społeczne. Udowadnia też, że świat wcale nie jest czarno-biały (albo raczej: niebiesko-różowy), a stereotypowe myślenie (któremu ulegają także dzieci) często okazuje się błędne. „Czy Zuza ma siurka”, „Zuza i sukienka dla Maksa”, „Zuza chce mieć dzidziusia” – po te i po więcej z serii naprawdę warto sięgnąć!

Co wybrać?

Rodzice znają swoje dzieci jak nikt inny, dlatego najlepiej wiedzą, które pozycje przypadną im do gustu. Dobrze też wcześniej przyjrzeć się takiej książeczce i przeczytać ją, aby ostatecznie upewnić się, że dziecko zrozumie jej treść, że porusza ona kwestie, którymi będzie zainteresowane. A kiedy następnym razem maluch zada „kłopotliwe” pytanie – zamiast kolejnej wymijającej odpowiedzi – warto sięgnąć po którąś z powyższych propozycji.

Zwierzęta leśne. Miś i przyjaciele 1 Zwierzęta leśne. Miś i przyjaciele Grażyna Nowak
6,68 7,99
Rabat 16% Dostępny Szybka wysyłka od 24h!
Mała baletnica. Zaczynam czytać z Martynką 1 Mała baletnica. Zaczynam czytać z Martynką Gilbert Delahaye
10,87 12,99
Rabat 16% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Wyprawa pontonem. Zaczynam czytać z Martynką 1 Wyprawa pontonem. Zaczynam czytać z Martynką Gilbert Delahaye
10,87 12,99
Rabat 16% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
O czym szumią wierzby 1 O czym szumią wierzby Kenneth Grahame
25,01 29,90
Rabat 16% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Papierowe zwierzaki czyli origami płaskie i przestrzenne z kwadratu 1 Papierowe zwierzaki czyli origami płaskie i przestrzenne z k... Dorota Dziamska
19,16 22,90
Rabat 16% Dostępny Szybka wysyłka od 24h!
Akademia Pana Kleksa 1 Akademia Pana Kleksa Jan Brzechwa
23,33 31,10
Rabat 25% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Przygody krowy Balbiny 1 Przygody krowy Balbiny Iwona Kocińska
24,01 28,70
Rabat 16% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Bartek Koniczyna i Banda z Zaniemyśla 1 Bartek Koniczyna i Banda z Zaniemyśla Daniela Zawadzka
15,98 19,10
Rabat 16% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Wiewiór Wystraszny 1 Wiewiór Wystraszny Melanie Watt
16,65 19,90
Rabat 16% Dostępny Szybka wysyłka od 24h!
Mała szkoła. Dziennik lekcyjny 1 Mała szkoła. Dziennik lekcyjny
20,83 24,90
Rabat 16% Dostępny Szybka wysyłka od 24h!
Tomek i nieskończoność Wyprzedaż 1 Tomek i nieskończoność Michel Deon
20,81 21,90
Rabat 5% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Esterhazy. Historia o zającu 1 Esterhazy. Historia o zającu Irene Dische Hans Magnus Enzensberger Michael Sowa
25,01 29,90
Rabat 16% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Wielka księga wierszy. Abecadło rymów. Klasyka polskiej poezji dla dzieci 1 Wielka księga wierszy. Abecadło rymów. Klasyka polskiej poez... Julian Tuwim
37,56 44,90
Rabat 16% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Duże różowe słońce + CD.  Najłatwiejsze ciasto w świecie + CD 1 Duże różowe słońce + CD. Najłatwiejsze ciasto w świecie + CD
22,43 29,90
Rabat 25% Dostępny Szybka wysyłka od 24h!
Jak Lolek został papieżem 1 Jak Lolek został papieżem Mariusz Wollny
14,97 17,90
Rabat 16% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Mówcie mi Bezprym 1 Mówcie mi Bezprym Grażyna Bąkiewicz
18,68 24,90
Rabat 25% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Zbawcy książek 1 Zbawcy książek
8,00
Rabat 11% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Dynastia Miziołków 1 Dynastia Miziołków Joanna Olech
23,94 26,90
Rabat 11% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Magiczne Drzewo. Czerwone krzesło 1 Magiczne Drzewo. Czerwone krzesło Andrzej Maleszka
26,61 29,90
Rabat 11% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
12 ważnych opowieści. Polscy autorzy o wartościach 1 12 ważnych opowieści. Polscy autorzy o wartościach
25,01 29,90
Rabat 16% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
 Czytam sobie. Poziom 3. Edison. O wielkim wynalazcy 1 Czytam sobie. Poziom 3. Edison. O wielkim wynalazcy Ewa Nowak
12,54 14,99
Rabat 16% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Zaczarowana zagroda 1 Zaczarowana zagroda
10,59 11,90
Rabat 11% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Dziennik cwaniaczka. Rodrick rządzi 1 Dziennik cwaniaczka. Rodrick rządzi Jeff Kinney
18,68 24,90
Rabat 25% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Baśniobór 1 Baśniobór
28,41 29,90
Rabat 5% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Asiunia 1 Asiunia Joanna Papuzińska
19,16 22,90
Rabat 16% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Przygody Tomka Sawyera 1 Przygody Tomka Sawyera Mark Twain Mikołaj Kamler
12,00 16,00
Rabat 25% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
 Wiosna Na Ulicy Czereśniowej 1 Wiosna Na Ulicy Czereśniowej Berner Rotraut Susanne
30,87 36,90
Rabat 16% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Plastusiowy pamiętnik 1 Plastusiowy pamiętnik
13,35 15,00
Rabat 11% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni