Koszyk 0

Jak nie obejść Roku Sienkiewicza szerokim łukiem?

"Poprzez swoją twórczość, publicystykę i działalność społeczną budził świadomość narodową, uczył dumy z polskości, umiłowania ojczyzny i zdolności do poświęceń” - uzasadniali senatorowie, przyjmując uchwałę o uczynieniu roku 2016 Rokiem Henryka Sienkiewicza. Tego pisarza można kochać, można nienawidzić – ale TRZEBA znać.

15 listopada 2016 r. minie dokładnie sto lat od śmierci Henryka Sienkiewicza. Właśnie dlatego Senat RP postanowił, że w tym roku promujące czytelnictwo wysiłki skupią się wokół twórczości tego pisarza. W uzasadnieniu, poza przywołanym na wstępie cytatem, czytamy też między innymi, że Sienkiewicz „w czasach zniewolenia pisał dla pokrzepienia serc, a jego książki zbłądziły pod strzechy”. Jego wpływ na myślenie Polaków o swojej narodowej tożsamości, a także na język, jakim się o niej mówiło i mówi, jest nie do przecenienia.

Jeżeli chodzi o obchody Roku Sienkiewicza, większość działań odbywa się na poziomie szkół i lokalnych domów kultury. Wśród najmłodszych czytelników znajomość twórczości Sienkiewicza zanika i by przetrwać, potrzebuje wsparcia. Ale – z ręką na sercu – jak dobrze sami znamy jego powieści i nowele? Jak dużo wiemy o samym pisarzu?

Nawet jeśli szczera odpowiedź brzmi: niezbyt, niewiele, nigdy nie jest za późno, by nadrobić zaległości.

Co warto poczytać w trakcie Roku Sienkiewicza?

Oczywiście, książki jego autorstwa wymieniamy jednym tchem: Trylogia, Quo Vadis, Krzyżacy… A gdyby tak zacząć bardziej przewrotnie i sięgnąć najpierw po coś dużo mniej znanego? Jednym z najciekawszych utworów Henryka Sienkiewicza wydaje się bowiem Bez dogmatu. To wydana w 1891 r. powieść obyczajowa, przez ekspertów nazywana czasami pierwszą jaskółką polskiej powieści psychologicznej. Napisana została w konwencji dziennika głównego bohatera, Leona Płoszowskiego – nieco zblazowanego, szukającego swojego miejsca w świecie szlachcica, któremu w osiągnięciu życiowej stabilizacji przeszkadza przede wszystkim niezdecydowanie i niespotykana wrażliwość. Literaturoznawcy określają go czasem mianem pierwszego dekadenta w polskiej literaturze. Między wierszami objawia nam się Sienkiewicz w zupełnie innym wydaniu niż ten znany ze szkoły – bardziej mroczny, głęboki, miejscami niepokojący…

Bez dogmatu to jednak nie jedyna „współczesna” powieść Sienkiewicza. Porywającą lekturą na wakacje może się okazać Rodzina Połanieckich, większości znana tylko z hitowej, serialowej ekranizacji z końca lat 70. To nie tylko, jak sam tytuł wskazuje, rodzinna saga, ale i wnikliwe studium przemiany głównego bohatera, Stanisława Połanieckiego. Poznajemy go jako niewiernego małżonka, człowieka dbającego wyłącznie o interesy, hedonistę… Jak rozwinie się jego historia? Przekonajcie się sami!

Nie bez powodu jednak najbardziej poczytnymi utworami Sienkiewicza są jego powieści historyczne – to właśnie na tym polu pisarz objawił swój prawdziwy literacki kunszt. Ogniem i mieczem, Potop, Pan Wołodyjowski, Krzyżacy, Quo Vadis – tych pozycji nie trzeba nikomu przedstawiać. To one weszły do kanonu lektur szkolnych i to one uważane są za książki, które każdy Polak powinien przeczytać chociaż raz w swoim życiu. A jeśli ten „raz” ciągle przed Wami – dlaczego by nie odważyć się na niego tego lata?

Jak jeszcze bardziej zbliżyć się do Sienkiewicza?

Zarówno ci, których z Henrykiem Sienkiewiczem łączy silna więź, jak i ci, którzy dopiero go poznają, powinni – szczególnie w tym roku – odwiedzić dwa poświęcone pisarzowi muzea. By zachować chronologię, warto na początku wybrać się do Woli Okrzejskiej na Podlasiu. To właśnie tu, w domu swojej babki Felicjanny Cieciszewskiej, urodził się i wychował późniejszy noblista. Dziś po całym tutejszym zespole dworskim pozostała tylko oficyna, będąca siedzibą muzeum. Placówka skupia się na związkach pisarza z Podlasiem, ale posiada też w swoich zbiorach liczne pierwodruki utworów Sienkiewicza w różnych wersjach językowych.

Drugim istotnym miejscem na sienkiewiczowskiej mapie polski jest dworek w Oblęgorku. Tę historię zna niemal każdy – w 1900 r., z okazji 25-lecia pracy twórczej Sienkiewicza zorganizowano społeczną zbiórkę pieniędzy, by zakupić i ofiarować pisarzowi w prezencie majątek w położonym nieopodal Kielc Oblęgorku. W uroczym, eklektycznym XIX-wiecznym pałacyku można dzisiaj podziwiać wiele rodzinnych pamiątek familii Sienkiewiczów, a także – przechadzając się po jadalni, sypialni, palarni – wyobrażać sobie, jak żyło się tutaj rodzinie ówczesnej „gwiazdy” literatury.

By dowiedzieć się jeszcze więcej o samym Sienkiewiczu, jego biografii, tajemnicach, szczegółach pisarskiego warsztatu, wystarczy sięgnąć do poświęconych mu publikacji. Ciekawą i wyczerpującą biografię Sienkiewicza stworzył skrupulatny Józef Szczublewski w swoim Sienkiewiczu. Żywocie pisarza. To pisana mieszanym stylem reportersko-kronikarskim książka dostarczająca wielu cennych informacji na temat życia i twórczości tego pisarza. Inaczej, bardzo nowatorsko przedstawia Sienkiewicza Krzysztof Stępnik na łamach swojej monografii Henryk Sienkiewicz. Studia z mikrobiografiki prasowej. Jak można wywnioskować już choćby z tytułu, autor skupia się głównie na tym, czego o naszym wybitnym literacie można się dowiedzieć z tekstów prasowych z przełomu wieków XIX i XX w.

Zamiast zatem pytać Pana Wołodyjowskiego „quo vadis?”, ruszajcie z ogniem i mieczem na podbój pustyni i puszczy! (To bardzo słaby i bardzo stary żart – trudno mu się oprzeć.)

Wielu uciech z sienkiewiczowskich lektur!

Autor: Katarzyna Lipska

Dżuma 1 Dżuma Albert Camus
24,81 29,00
Rabat 14% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Oto jest Kasia 1 Oto jest Kasia Mira Jaworczakowa
17,02 19,90
Rabat 14% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Łagodna. Lektura z opracowaniem 1 Łagodna. Lektura z opracowaniem Fiodor Dostojewski
5,46 6,00
Rabat 9% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Baśnie Andersena 1 Baśnie Andersena Hans Christian Andersen
5,37
Rabat 9% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Nowele i opowiadania +CD 1 Nowele i opowiadania +CD Henryk Sienkiewicz
17,52 21,90
Rabat 20% Dostępny Szybka wysyłka od 24h!
W pustyni i w puszczy 1 W pustyni i w puszczy Henryk Sienkiewicz
8,10
Rabat 9% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Romans Teresy Hennert Wyprzedaż 1 Romans Teresy Hennert Zofia Nałkowska
3,92 4,90
Rabat 20% Dostępny Szybka wysyłka od 24h!
Sachem. Wydanie z opracowaniem i streszczeniem 1 Sachem. Wydanie z opracowaniem i streszczeniem Henryk Sienkiewicz
2,18
Rabat 9% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Podróże Guliwera. Lektura z opracowaniem 1 Podróże Guliwera. Lektura z opracowaniem Jonathan Swift
8,19 9,00
Rabat 9% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Mitologia Greków i Rzymian. Lektura z opracowaniem 1 Mitologia Greków i Rzymian. Lektura z opracowaniem Barbara Ludwiczak
11,74 12,90
Rabat 9% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Jądro ciemności. Lektura z opracowaniem 1 Jądro ciemności. Lektura z opracowaniem Joseph Conrad
5,46 6,00
Rabat 9% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Potop. Fragmenty 1 Potop. Fragmenty Henryk Sienkiewicz
19,93 21,90
Rabat 9% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Pamiątki Soplicy. Lektura z opracowaniem 1 Pamiątki Soplicy. Lektura z opracowaniem Henryk Rzewuski
7,12 8,90
Rabat 20% Dostępny Szybka wysyłka od 24h!
Kamizelka. Lektura z opracowaniem 1 Kamizelka. Lektura z opracowaniem Bolesław Prus
3,03
Rabat 5% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Historia żółtej ciżemki. Lektura z opracowaniem 1 Historia żółtej ciżemki. Lektura z opracowaniem Antonina Domańska
6,48 8,50
Rabat 24% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Zbrodnia i kara. Lektura z opracowaniem 1 Zbrodnia i kara. Lektura z opracowaniem Fiodor Dostojewski
15,19 18,99
Rabat 20% Dostępny Szybka wysyłka od 24h!
Karolcia 1 Karolcia Maria Kruger
13,64 14,99
Rabat 9% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Dywizjon 303 1 Dywizjon 303 Arkady Fiedler
16,23 18,98
Rabat 14% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
O psie, który jeździł koleją 1 O psie, który jeździł koleją Roman Pisarski
8,63 9,08
Rabat 5% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Witaj, Karolciu! 1 Witaj, Karolciu! Maria Kruger
13,65 15,00
Rabat 9% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Zemsta. Lektura z opracowaniem 1 Zemsta. Lektura z opracowaniem Aleksander Fredro
4,19
Rabat 14% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Dzieci z Bullerbyn 1 Dzieci z Bullerbyn Astrid Lindgren
22,50 26,90
Rabat 16% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Rymowanki polskie czyli wlazł kotek na płotek 1 Rymowanki polskie czyli wlazł kotek na płotek
4,73
Rabat 5% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Literatura klasyczna. Akademia Pana Kleksa 1 Literatura klasyczna. Akademia Pana Kleksa Jan Brzechwa
22,66 24,90
Rabat 9% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Przygody Filonka Bezogonka 1 Przygody Filonka Bezogonka Gosta Knutsson
15,92 19,90
Rabat 20% Dostępny Szybka wysyłka od 24h!
Makbet. Lektura z opracowaniem 1 Makbet. Lektura z opracowaniem
5,23
Rabat 5% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni
Ściąga. Streszczenia i omówienia lektur. Szkoła podstawowa 1 Ściąga. Streszczenia i omówienia lektur. Szkoła podstawowa Opracowanie Zbiorowe
9,50 10,00
Rabat 5% Dostępny Wysyłamy w 3-6 dni